CSR và ESG - Đâu là điểm khác biệt?

ESG (Environmental, Social and Governance) và CSR (Corporate Social Responsibility) là hai khái niệm thường được sử dụng để mô tả trách nhiệm của doanh nghiệp đối với xã hội. Mặc dù cùng chung mục tiêu hướng đến sự phát triển bền vững, CSR và ESG lại là hai khía cạnh riêng biệt trong việc đo lường tác động của doanh nghiệp đối với môi trường và xã hội. Tuy có những điểm tương đồng nhất định, sự khác biệt giữa hai khái niệm này vẫn thường xuyên dẫn đến hiểu lầm và thiếu chính xác trong nhận thức. Trong bài viết này, cùng VEO tìm hiểu đâu là sự khác nhau giữa CSR và ESG nhé!

Trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (CSR) là gì?

CSR (Corporate Social Responsibility) là viết tắt của "Trách nhiệm xã hội doanh nghiệp".

Đây là tiêu chuẩn đạo được và trách nhiệm xã hội mà các doanh nghiệp tự nguyện thúc đẩy. Nói cách khác, CSR là cam kết của công ty nhằm giảm thiểu tối đa ảnh hưởng tiêu cực lên môi trường và cộng đồng trong quá trình phát triển kinh doanh. Đồng thời, đóng góp cho xã hội thông qua các chiến dịch tình nguyện, từ thiện hay chính sách hoạt động. 

CSR không chỉ là hoạt động từ thiện mà còn bao gồm nhiều hoạt động khác như:

• Bảo vệ môi trường: Sử dụng năng lượng tái tạo, giảm thiểu rác thải, bảo vệ đa dạng sinh học.
• Nâng cao đời sống cộng đồng: Hỗ trợ các chương trình giáo dục, y tế, tạo cơ hội việc làm cho người dân có hoàn cảnh khó khăn.
• Thúc đẩy đạo đức kinh doanh: Tuân thủ luật pháp, đảm bảo điều kiện làm việc an toàn, vệ sinh cho người lao động, xây dựng môi trường làm việc văn hóa, nhân văn.
• Nâng cao tính minh bạch: Công khai thông tin về hoạt động kinh doanh, tài chính, môi trường và xã hội của doanh nghiệp.

Xem thêm: CSR là gì? Hiểu hết về trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp

Mục đích của chiến lược CSR

Với CSR, chiến lược này yêu cầu các doanh nghiệp cần có trách nhiệm với xã hội một cách chủ động. Các chiến dịch và hoạt động CSR thể hiện trách nhiệm của doanh nghiệp đối với mọi tác động mà họ tạo ra, bao gồm tác động xã hội, môi trường và kinh tế. Doanh nghiệp cần cân nhắc kỹ lưỡng những ảnh hưởng của hoạt động kinh doanh đến cộng đồng và môi trường, từ đó xây dựng chiến lược CSR phù hợp để giảm thiểu tác động tiêu cực và gia tăng tác động tích cực.

CSR không phải là nghĩa vụ bắt buộc theo quy định pháp luật mà là cam kết tự nguyện của doanh nghiệp. Doanh nghiệp thực hiện CSR vì nhận thức được trách nhiệm của mình đối với cộng đồng và môi trường, đồng thời mong muốn xây dựng hình ảnh uy tín và thu hút nhà đầu tư. Tuy không bắt buộc, nhưng việc thực hiện CSR hiệu quả mang lại nhiều lợi ích cho doanh nghiệp như: nâng cao hình ảnh và uy tín thương hiệu, tăng cường gắn kết với khách hàng và cộng đồng, thu hút và giữ chân nhân tài, góp phần thúc đẩy phát triển bền vững.

Tính đo lường của chiến lược CSR

Do tính phức tạp trong việc đo lường tác động xã hội, CSR thường được đánh giá dựa trên tính chất định tính. Các hoạt động CSR thường hướng đến mục tiêu tạo ra sự thay đổi tích cực cho cộng đồng, tuy nhiên việc đo lường hiệu quả của những hoạt động này một cách chính xác và thống nhất là một thách thức.

Chẳng hạn như, công ty tổ chức chiến dịch CSR bằng việc bán các sản phẩm và trích một phần quy đổi thành các thùng sữa để ủng hộ trẻ em có hoàn cảnh khó khăn tại vùng cao. Chiến dịch này sẽ giúp trẻ em có hoàn cảnh khó khăn nhận được sữa, bổ sung dinh dưỡng. Tuy nhiên, tác động dài hạn của chiến dịch này đến những yếu tố như hiệu suất học tập hay trạng thái sức khỏe lại không được phản ảnh đầy đủ.

Phạm vi thời gian

CSR thể hiện qua các hoạt động cụ thể, mang lại lợi ích thiết thực cho cộng đồng và môi trường trong một khoảng thời gian nhất định. Doanh nghiệp có thể tổ chức các chương trình từ thiện, hỗ trợ người nghèo, bảo vệ môi trường, nâng cao giáo dục,... Việc thực hiện các hoạt động CSR giúp doanh nghiệp thể hiện trách nhiệm với xã hội và môi trường, đồng thời xây dựng hình ảnh uy tín và thu hút sự quan tâm của khách hàng.

Vì thời gian thực hiện của các chiến dịch thường ngắn nên hiệu quả của các hoạt động CSR cũng sẽ được đánh giá trong một khoảng thời gian ngắn hạn. Doanh nghiệp có thể đo lường hiệu quả của các chương trình CSR thông qua các chỉ số như: số lượng người tham gia, số lượng người được hưởng lợi, số lượng rác thải được thu gom,... Tuy nhiên, tác động lâu dài của CSR đến các vấn đề xã hội và môi trường cần có thời gian để đánh giá chính xác.

Mặc dù CSR có thể đóng góp đáng kể vào cải thiện hình ảnh công ty và tạo lòng tin từ phía khách hàng, nhưng một số ý kiến cho rằng CSR thường được coi là một phản ứng sau cùng đối với các vấn đề xã hội và môi trường, thay vì là một chiến lược lâu dài để giải quyết các vấn đề này.

Đối tượng tác động của CSR

Các hoạt động CSR giúp doanh nghiệp hiện diện trước mắt khách hàng với hình ảnh hào phóng, nhân ái và văn minh. Doanh nghiệp thể hiện trách nhiệm với cộng đồng và môi trường, từ đó thu hút sự tin tưởng và yêu mến của khách hàng. Một thương hiệu có cam kết CSR mạnh mẽ sẽ dễ dàng tạo dựng sự khác biệt và thu hút sự chú ý của khách hàng tiềm năng. Với cái nhìn dài hạn, nhiều công ty hàng đầu trên thế giới đã thúc đẩy và đặt CSR trở thành ưu tiên trong quá trình phát triển và xây dựng thương hiệu. Bởi doanh nghiệp có chiến lược CSR hiệu quả sẽ có khả năng cạnh tranh cao hơn và tạo dựng nền tảng vững chắc cho sự phát triển bền vững.

Bất kể quy mô doanh nghiệp lớn hay nhỏ, việc dành thời gian và nỗ lực để cống hiến cho sự phát triển bền vững của xã hội thông qua các hoạt động CSR là điều cần thiết. CSR không chỉ là trách nhiệm mà còn là cơ hội để doanh nghiệp tạo dựng thương hiệu bền vững và gặt hái thành công trong tương lai.

Phát triển bền vững doanh nghiệp (ESG) là gì?

ESG là viết tắt của 3 cụm từ Environmental (Môi trường), Social (Xã hội) và Governance (Quản trị doanh nghiệp).

ESG là hệ thống đánh giá bởi các bên đối tác và nhà đầu tư của doanh nghiệp. Theo góc độ chuyên môn, ESG là khái niệm dùng cho các quỹ đầu tư với 3 tiêu chí liên quan đến quản trị (governance), môi trường (environment) và xã hội (social). Các nhà đầu tư tạo ra bộ ba tiêu chí này để ra quyết định đầu tư, từ đó, giúp họ kiểm soát rủi ro trong việc đánh giá hoạt động của doanh nghiệp.

Mức điểm số của ESG sẽ được đánh giá dựa trên 3 tác động của doanh nghiệp đến môi trường, xã hội và hiệu suất quản trị của công ty. Như vậy, nếu điểm ESG càng cao, doanh nghiệp càng có lợi thế trong việc cạnh tranh trên thị trường và tiềm năng phát triển.

Mục đích của tiêu chuẩn ESG

Khác với CSR tập trung vào hành động thể hiện trách nhiệm xã hội, các tiêu chuẩn ESG được đề ra để đo lường các nỗ lực của doanh nghiệp, quản lý các yếu tố môi trường, xã hội và quản trị trong hoạt động kinh doanh của một công ty. ESG không chỉ xem xét những khía cạnh tích cực mà doanh nghiệp đã thực hiện như: bảo vệ môi trường, hỗ trợ cộng đồng, nâng cao đạo đức kinh doanh,... mà còn đánh giá chi tiết các rủi ro và ảnh hưởng tiêu cực của hoạt động kinh doanh đối với môi trường, xã hội và cộng đồng.

Kết quả của ESG về doanh nghiệp sẽ giúp nhà đầu tư và các bên liên quan có cái nhìn tổng quan và chính xác về mức độ cam kết và hiệu quả hoạt động ESG của doanh nghiệp. Việc thực hiện ESG không bắt buộc theo quy định pháp luật, tuy nhiên, ngày càng được nhiều nhà đầu tư và tổ chức tài chính quan tâm. Doanh nghiệp có điểm ESG cao thường được đánh giá là có khả năng quản lý rủi ro tốt, hoạt động hiệu quả và có trách nhiệm với xã hội, từ đó thu hút nhà đầu tư, nâng cao giá trị cổ phiếu và tạo dựng hình ảnh uy tín trên thị trường.

Các công ty thường xây dựng một báo cáo ESG thường niên (Annual ESG Report). Đây là một công cụ quan trọng để doanh nghiệp Doanh nghiệp công bố Báo cáo ESG thường niên để chia sẻ thông tin với các bên liên quan, bao gồm cổ đông, nhà đầu tư, khách hàng, nhà cung cấp và cộng đồng.

Tính đo lường của tiêu chuẩn ESG

Thay vì chỉ tập trung vào các hoạt động CSR, ESG hướng đến việc đo lường các chỉ số cụ thể như: lượng khí thải nhà kính, tỷ lệ nhân viên nữ, tỷ lệ độc lập trong hội đồng quản trị,... Nhờ tính định lượng này, việc đánh giá hiệu quả hoạt động ESG của doanh nghiệp trở nên dễ dàng và khách quan hơn, giúp nhà đầu tư và các bên liên quan có cái nhìn toàn diện về mức độ cam kết và trách nhiệm của doanh nghiệp đối với môi trường, xã hội và quản trị.

Chẳng hạn như khi xét tới yếu tố "E" (môi trường) trong các tiêu chuẩn ESG, doanh nghiệp có thể đo lường lượng khí thải nhà kính, lượng nước tiêu thụ, lượng rác thải sinh ra,… Hoặc với yếu tố "S" (xã hội), doanh nghiệp có thể đo lường tỷ lệ nhân viên nữ, tỷ lệ nhân viên tham gia các hoạt động thiện nguyện, tỷ lệ nhân viên được đào tạo,… Hay với yếu tố "G" (quản trị), doanh nghiệp sẽ đo lường tỷ lệ độc lập trong hội đồng quản trị, tính minh bạch trong hoạt động kinh doanh, hiệu quả quản lý rủi ro,…

Phạm vi thời gian

Được xem là một tiến trình bền vững, thay vì chỉ tập trung vào lợi nhuận ngắn hạn, ESG khuyến khích doanh nghiệp xây dựng chiến lược phát triển dài hạn, hướng đến sự phát triển bền vững. Doanh nghiệp cần cân nhắc các yếu tố môi trường, xã hội và quản trị trong mọi quyết định kinh doanh, từ đó tạo ra giá trị tích cực cho cộng đồng và môi trường. Các tiêu chí ESG nhằm tạo lập những giá trị tích cực mang tính nền tảng cho sự phát triển bền vững của doanh nghiệp lẫn cộng đồng trong tương lai.

Tuy nhiên, vì là một tiêu chuẩn đánh giá dựa trên các hoạt động dài hạn, việc áp dụng ESG đòi hỏi doanh nghiệp phải thay đổi cách thức quản lý và hoạt động, hướng đến tính minh bạch, trách nhiệm và hiệu quả. Doanh nghiệp cần xây dựng hệ thống quản trị rủi ro hiệu quả, đảm bảo tuân thủ pháp luật và đạo đức kinh doanh, đồng thời quan tâm đến phúc lợi nhân viên và phát triển cộng đồng.

Áp dụng ESG không phải là một nhiệm vụ dễ dàng và đòi hỏi sự cam kết lâu dài từ phía doanh nghiệp. Doanh nghiệp cần xây dựng chiến lược ESG phù hợp với hoạt động kinh doanh của mình, đồng thời có lộ trình cụ thể để thực hiện chiến lược này. Việc theo dõi, đánh giá và báo cáo hiệu quả hoạt động ESG thường xuyên cũng là điều quan trọng để đảm bảo doanh nghiệp đi đúng hướng.

Đối tượng tác động của ESG

Các tiêu chí ESG không chỉ giúp doanh nghiệp đánh giá hiệu quả hoạt động hiện tại mà còn tạo lập những giá trị tích cực mang tính nền tảng cho sự phát triển bền vững của doanh nghiệp lẫn cộng đồng trong tương lai.

Doanh nghiệp có cam kết ESG cao thường thu hút được sự quan tâm và hợp tác từ nhiều đối tác tiềm năng. Các nhà đầu tư ngày càng ưu tiên đầu tư vào những doanh nghiệp hoạt động hiệu quả về mặt môi trường, xã hội và quản trị. Đối với họ, những doanh nghiệp có hiệu suất ESG cao đã được chứng minh là có rủi ro thấp hơn, lợi nhuận cao hơn và có khả năng phục hồi tốt hơn sau khủng hoảng. Việc áp dụng ESG giúp doanh nghiệp nâng cao hình ảnh thương hiệu, xây dựng lòng tin của khách hàng và đối tác, từ đó mở ra nhiều cơ hội hợp tác và phát triển thị trường mới.

Sự liên quan giữa CSR và ESG

Dù cùng hướng tới việc phát triển giá trị bền vững cho cộng đồng, song trên thực tế, CSR chiếm phần lớn yếu tố "S" (Social) của ESG. Các khía cạnh xã hội trong ESG thường tập trung vào các hoạt động có liên quan đến nhân quyền, quyền lao động, đa dạng và bình đẳng, an toàn và chất lượng công việc, quan hệ cộng đồng và quyền lợi của khách hàng. Những chương trình này cũng là yếu tố cốt lõi trong chiến lược CSR của một công ty, được xác định theo các cách riêng, phù hợp với phù hợp với sứ mệnh và giá trị cốt lõi của doanh nghiệp.

Tuy nhiên, như đã nói ở trên, việc đo lường tác động xã hội của CSR có phần phức tạp hơn so với các tiêu chí có xu hướng định lượng hơn. Sự phân biệt này có thể tạo ra áp lực, vì không có một cách thống nhất để đo lường các tác động của yếu tố "S". Vấn đề này đòi hỏi các công ty và tổ chức xác định rõ hơn cách họ đo lường các cam kết đối với CSR, từ đó chuẩn bị dữ liệu để chứng minh các kết quả.

Trong khi đó, sức ép để đo lường phần "S" trong ESG lại phát sinh từ việc tiến bộ trong đo lường phần "E" hay việc đo lường tác động môi trường. Còn với CSR, việc đo lường tác động của các hoạt động thường phức tạp và yêu cầu sự hiểu biết tinh tế về các hoạt động xã hội.

Kết luận

Ngày nay, ESG đang trở thành xu hướng tất yếu trong hoạt động kinh doanh của các doanh nghiệp trên toàn cầu. Vì vậy, việc tiếp cận với các khái niệm và hiểu rõ sự khác biệt của CSR và ESG là sự cần thiết đối với các doanh nghiệp. Qua bài viết này, VEO hy vọng bạn có thể phân biệt sự khác nhau giữa CSR và ESG.

Xem thêm: Ví dụ trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (CSR) hiệu quả ở Việt Nam.